infekcje, inne

Odczynowe zapalenie stawów

Jedna z najczęstszych dolegliwości reumatologicznych wieku dziecięcego.

Co to takiego?

Reaktywne zapalenie stawu to nieinfekcyjne, czyli jałowe zapalenie stawu. A to oznacza, że w samym stawie nie siedzi bakteria i to nie ona powoduje objawy, ale organizm reaguje zapaleniem stawu na inne zakażenie, które toczy się „gdzieś tam” w organizmie dziecka.

Takie zapalenie stawu to nie tylko ból – może być widoczny także obrzęk.

Po jakiej infekcji?

Skoro to reakcja na zakażenie, które „gdzieś tam” się toczy to warto wspomnieć jakie jest to najczęściej zakażenie.

  • infekcja przewodu pokarmowego (biegunka) – o etiologii Salmonella, Shigella czy Campylobacter ale i innych
  • zakażenie w obrębie układu moczowo-płciowego (zapalenie cewki, zapalenie pęcherza moczowego)
  • infekcja dróg oddechowych (zapalenie oskrzeli, zapalenie migdałków podniebiennych)
  • inne; takie jak ospa wietrzna, zakażenie parwowirusem, ale też choroba pasożytnicza (np owsica)

Gdzie się pojawia?

Najczęściej objawy dotykają jednego stawu lub kilku stawów, ale asymetrycznie – czyli nie będą to dwa kolana jednocześnie ale np kolano nogi prawej i staw skokowy lewej.

Dlaczego się pojawia?

Wymienia się kilka czynników predysponujących (w tym genetyczne i środowiskowe). Ale na pewno swoją rolę odgrywają tutaj zaburzenia odpowiedzi immunologicznej.

Które stawy najczęściej są zajęte?

  • skokowe i kolanowe
  • rzadziej stawy w obrębie stopy
  • drobne stawy kończyn górnych (nadgarstek, stawy między-paliczkowe)
  • stawy krzyżowo-biodrowe (rzadko biodrowe)
  • kręgosłup

Kiedy się pojawia?

Do miesiąca po przebytej infekcji (z wymienionych powyżej układów).

Przykładowy scenariusz to taki, w którym dziecko ma biegunkę (lub inną infekcję), a dwa tygodnie po niej pojawia się ból stawu. Dziecko chodzi niechętnie, utyka lub nie chodzi wcale.

Objawy w stawie

  • ból – zarówno przy ruchach czynnych (gdy nogą rusza dziecko) ale i przy biernych (gdy my ruszamy nogą dziecka)
  • staw może być obrzęknięty, ale nie zawsze jest to wyraźnie widoczne
  • oszczędzanie bolesnej kończyny w trakcie chodu
  • ograniczone ruchy
  • skóra nad bolesnym stawem jest ucieplona prawidłowo i niezmieniona

Inne objawy

Zapalenie cewki moczowej, zapalenie spojówek – razem z zapaleniem stawów składają się na zespół objawów typowy dla reaktywnego zapalenia stawów. Ale zdarzają się również same problemy ze stawami i infekcją w wywiadzie, bez towarzyszącego zapalenia spojówek czy cewki.

Badania laboratoryjne

Kiedy coś się dzieje ze stawami to lekarze często zlecają podstawowe badania. Dodatkowo może się zdarzyć, że oznaczony zostanie czynnik reumatoidalny, czy to OB, ale i np poziom witamin D.

W reaktywnym zapaleniu stawów zwykle podwyższone są wykładniki stanu zapalnego (CRP, OB), leukocytoza. Zdarzyć się może niedokrwistość (wtórnie do infekcji w wywiadzie).

Przebieg i leczenie

Leki przeciwzapalne stosowane doustnie to podstawa leczenie czyli tzw NLPZ (ibuprofen, naproksen). I odpoczynek. W rzadkich przypadkach może być konieczne stosowanie leków sterydowych systemowo.

U dzieci choroba przebiega zwykle łagodnie i ustępuje bez konsekwencji. Rzadziej schorzenie może mieć charakter nawrotowy lub predysponować do chorób reumatologicznych w przyszłości.

W wybranych sytuacjach może być konieczna antybiotykoterapia lub leczenie przeciwpasożytnicze.

Wsparcie bloga na patronite: klik.

Źródła:

  • Odczynowe zapalenie stawów u dzieci. Anna Maślany, Bolesław Kalicki, Anna Jung, Ludmiła Bartoszewicz, Pediatr Med Rodz 2010, 6 (2), p. 146-150
  • PEDIATRIA II, pod redakcją Kawalec, Grenda, Kulus
  • Atlas Reumatologii Dziecięcej dr med. Jacek Postępski, prof. dr hab. med. Ewa Tuszkiewicz-Misztal

1 thought on “Odczynowe zapalenie stawów

  1. Dziękuję za bardzo interesujący artykuł. Pierwszy raz czytam o odczynowym zapaleniu stawów, a ze Syn miewa teraz bole stawow to tym bardziej artykuł byl dla mnie interesujący.
    Dziękuję za Pani bloga i wiele przydatnych wpisów.
    Pozdrawiam

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *