o szczepieniach

Szczepienia obowiązkowe + zalecane w pierwszych 2 latach życia dziecka

Dosyć często Wasze rozterki związane ze szczepieniami opierają się na tym, że nie wiecie jak to wszystko poukładać, aby było dobrze. Gubicie się w odstępach między szczepieniami.

Dotyczy to przede wszystkim rodziców którzy decydują się nie tylko na szczepionki obowiązkowe/refundowane, ale także na zalecane – a takich rodziców przybywa. To bardzo dobra informacja, a dla rządu powinna być to mobilizacja by jak najszybciej objąć te szczepienia refundacją.

Problemem są przede wszystkim dwa pierwsze lata życia, bo to w tym czasie właśnie tych szczepień jest najwięcej.

Jak to wszystko poukładać?

Szczepienia w szpitalu

Na oddziale noworodkowym: wzw typu b i BCG (gruźlica).

Tutaj przy tych szczepieniach często pytacie czy lepiej zakupić szczepionkę przeciw wzw b, czy wybrać tę, która proponuję szpital z puli objętej refundacją. Kilka lat temu rzeczywiście mogło to mieć znaczenie dla niektórych rodziców, bo szczepionki typu Euvax czy Hepavax zawierały tiomersal. Swego czasu był on na cenzurowanym i obwiniano go za niektóre odczyny niepożądane. Niemniej po jego wycofaniu ze zdecydowanej większości szczepionek nie zauważono spadku NOPów. W chwili obecnej tiomersal nie znajduje się w żadnej ze szczepionek przeciw wzw tyu b.

Euvax B, 10ug, zawiera 0,25 miligrama Al, nie zawiera tiomersalu

Hepavax-gene TF, 10 ug, zawiera 0,25 miligrama Al, nie zawiera tiomersalu

Engerix 10g, zawiera 0,25 miligrama Al, nie zawiera tiomersalu

Wszystkie te szczepionki można stosować wymiennie, a to oznacza z kolei, że jeśli w szpitalu oferowano Euvax, a później w przychodni Hepavax to jak najbardziej można nim szczepić. Jeśli w szpitalu szczepicie którąkolwiek z tych szczepionek to później można z nich zrezygnować na rzecz preparatów typu 6w1.

Charakterystyki tych produktów zalinkowałam Wam powyżej (wystarczy kliknąć na nazwę).

Co do szczepienia przeciw gruźlicy to pamiętajcie by wykonać je przed opuszczeniem szpitala. Więcej o tym tuta: klik.

1 wizyta szczepienna

Zwykle odbywa się po 6 tygodniu życia.

Zgodnie z kalendarzem podajemy: DTP (błonica-tężec-krztusiec), do tego Hib (Haemopilus influenzae typu b), szczepienie przeciw wzw typu b i pneumokoki.

W przypadku pneumokoków istnieje możliwość wyboru – czy szczepionka PCV 10 oferowana z budżetu czy szczepionka PCV 13 za którą należy zapłacić. Pamiętajcie jednak, że skuteczność rzeczywista obu preparatów jest podobna. Więcej o obu szczepionkach przeciw pneumokokom przeczytacie tutaj: klik.

Na pierwszej wizycie możecie też podać szczepionkę doustną przeciw rotawirusom, zalecaną (płatną).

W tym miejscu chciałabym podkreślić, że taki zestaw szczepień nie „przeładuje” organizmu małego dziecka, nie obciąży jego układu immunologicznego. Dorosłego też nie. Przypominam, że dawki szczepionki są dostosowywane do odpowiedzi układu immunologicznego, a nie do wagi dziecka! Więcej o tym poczytasz tutaj: klik.

Pierwsza wizyta to również czas kiedy wielu rodziców zastanawia się co wybrać. Szczepienie „na NFZ” czy szczepienia płatne. Obie opcje mają swoje plusy i minusy. Więcej o tym przeczytacie tutaj: klik. Ale to, co po raz kolejny podkreślam: szczepienia 5w1 lub 6w1 nie „przeładują” organizmu małego dziecka, nie obciążą też jego układu immunologicznego. A paradoksalnie te szczepionki wysoceskojarzone zawierają mniej antygenów niż szczepionki „na NFZ”. Nie są „koktajlem” czy „wirusowym kombo”, więc przeczytajcie artykuł o wyborze szczepionek i kierujcie się tym co najważniejsze dla Was.

2 lub 3 wizyta szczepienna

Załóżmy, że chcecie rozpocząć szczepienia przeciw meningokokom. Moim zdaniem warto. Dlaczego? O tym przeczytacie tuta: klik.

Jeśli się zdecydujecie to takie szczepienia powinno się rozpocząć najszybciej jak to możliwe. Aby zapewnić dziecku pełną ochronę to należy podać dwa rodzaje szczepionek przeciw meningokokom. Jedna na typ b, a druga na typy: a, c w , y. W niemowlęctwie mamy do dyspozycji dwa preparaty: Bexsero (typ b) i Nimenrix (pozostałe typy).

Można podać szczepienie przeciw meningokokom w dowolnym momencie życia. Ale najlepiej zrobić to jak najwcześniej. Obie szczepionki można podać już w 2. msc życia. Gdzie to „wcisnąć”? Jedną z nich można podać na pierwszej wizycie, razem z pozostałymi szczepionkami z kalendarza. Lepiej by był to Nimenrix.

Bexsero, jeśli jest taka możliwość to warto podać na oddzielnej wizycie. Jeśli łączymy z innymi szczepionkami to wtedy warto zastosować profilaktycznie paracetamol. Ta szczepionka w połączeniu z innymi daje wyższy odsetek gorączek.

W jakim czasie podać te meningokoki? Jeśli rozdzielamy zupełnie to może warto rozważyć taki schemat: dwa tygodnie po pierwszej wizycie podać Bexsero, a po kolejnych dwóch tygodniach Nimenrix i na przykład druga dawkę zalecanych rotawirusów, a po kolejnych dwóch drugą dawkę szczepienia przeciw meningokokom typu B.

Kiedy podajemy pierwsze dawki wymienionych szczepionek to zgodnie z odstępami opisanymi tutaj: klik pamiętamy o tym, że szczepionki inaktywowane podajemy w dowolnym odstępie od siebie, a jedynie w przypadku żywych szczepionek musimy pamiętać o minimum 4 tygodniach odstępu między kolejnymi dawkami. Dlatego te dwie dawki rotawirusów podać należy po minimum tygodniach.

Jeśli chodzi o odstępy miedzy kolejnymi dawkami konkretnych preparatów to tutaj musimy się trzymać charakterystyki produktów leczniczych (CHPL) z uwzględnieniem wieku pacjenta. Jeśli zaczynamy szczepienie przeciw meningokokom typu B zanim dziecko skończy 3 miesiące to musimy podać 3 dawki odstępie miesiąca od kolejnych dawek i dawkę czwartą w drugim roku życia. Z kolei jeśli zaczynamy szczepienie przeciw meningokokom typu B po tym jak dziecko skończy 3 miesiące to musimy podać 2 dawki w odstępie 2 miesięcy między dawkami i dawkę trzecią w drugim roku życia. Ale od innych szczepionek inaktywowanych odstęp może być dowolny.

3 lub 4 lub 5 wizyta szczepienna

Liczba wizyt uzależniona jest od tego jak bardzo te szczepienia rozdzielacie
i na ile szczepień zalecanych się decydujecie. Zgodnie z kalendarzem podajemy: DTP (błonica-tężec-krztusiec) – druga dawka, do tego Hib (Haemopilus influenzae typu b) – druga dawka, szczepienie przeciw poliomyelitis – pierwsza dawka i pneumokoki – druga dawka. Ze względu na drugą dawkę pneumokoków refundowanych ta wizyta powinna-mieć miejsc minimum 8 tygodni od pierwszej wizyty. Jeśli szczepimy szczepionką PCV 13 (Prevenar 13) to ten odstęp może być krótszy przy schemacie 3+1 (tak szczepimy wcześniaki i grupy ryzyka), a jeśli Wasze dziecko nie jest w grupie ryzyka to wystarczy schemat 2+1 i wtedy odstęp między pierwszą i drugą dawką również powinien wynosić 8 tygodni.

Wiem, że strasznie to zagmatwane. Bardzo często na moim instagramie (@mamapediatra_blog) mam cykl „pytań i odpowiedzi” i różne pogadanki o szczepieniach, które później zapisuję na IG i tam staram się to tłumaczyć na bieżąco.

Gdyby stało się tak, że macie jakieś opóźnienia w szczepieniach, to może się okazać, że razem z tymi obowiązkowymi [DTP (błonica-tężec-krztusiec) – druga dawka, do tego Hib (Haemopilus influenzae typu b) – druga dawka, szczepienie przeciw poliomyelitis – pierwsza dawka i pneumokoki – druga dawka] można już podać meningokoki typu B (Bexsero 3 dawka) lub A, C, W, Y (2 dawka) – ale pamiętajcie o odstępach między kolejnymi dawkami tego samego preparatu wymienionymi w CHPL. A może okazać się, że przed Wami już trzecia dawka szczepienia przeciw rotawirusom. Przy opóźnieniach zwykle ogromną pomocą służą pielęgniarka realizująca szczepienia i lekarz.

Najnowsze CHPL Bexsero

Najnowsze CHPL Nimenrix

4 lub 5 lub 6 wizyta szczepienna

Liczba wizyt znowu uzależniona jest od tego jak bardzo te szczepienia rozdzielacie i na ile szczepień zalecanych się decydujecie. Albo kolejne dawki meningokoków, albo/i kolejne dawki obowiązkowych szczepień: DTP (błonica-tężec-krztusiec) – trzecia dawka, do tego Hib (Haemopilus influenzae typu b) – trzecia dawka, szczepienie przeciw poliomyelitis – druga dawka.

4 lub 5 lub 6 lub 7 wizyta szczepienna

Liczba wizyt znowu uzależniona jest od tego jak bardzo te szczepienia rozdzielacie, na ile szczepień zalecanych się decydujecie, ale i od tego czy szczepicie „na NFZ”/5w1 czy może 6w1 – w przypadku tych ostatnich jedna wizyta Wam odpada (właśnie ta w 7 miesiącu życia przeznaczona na szczepienie przeciw wzw typu b.

Jeśli Twoje dziecko skończyło 6 miesięcy, a nadchodzi sezon grypowy o warto rozważyć szczepienie przeciw grypie. Więcej o nim przeczytasz oczywiście w osobnym artykule: klik.

Wizyty szczepienne w drugim roku życia (czyli po pierwszych urodzinach)

Nadchodzi ten moment kiedy oprócz obowiązkowej odry-świnki-różyczki (MMR/Priorix) zaszczepić można na tej samej wizycie przeciw ospie wietrznej (szczepienie zalecane, ale refundowane dla dzieci ze żłobków i klubów maluszka), a np po dwóch tygodniach podać uzupełniające dawki szczepień przeciw meningokokom na wszystkie typy i na pneumokoki.

W 16 miesiącu życia przypominamy o obowiązkowych, uzupełniających dawkach szczepienie DTP, Hib, IPV i mniej więcej w tym czasie podać należy druga dawkę szczepienia przeciw ospie wietrznej.

W drugim roku życia pojawiają się właśnie dylematy związane ze szczenieniami przeciw ospie wietrznej. Poruszyłam to zagadnienie w osobnym artykule: klik. Szczepienia, przynajmniej zgodnie z aktualnym stanem wiedzy nie trzeba przypominać po 10-20 latach o ile zrealizujemy pełny schemat (dwie dawki).

Dla ułatwienia wstawiam Wam schemat medycyny praktycznej opracowany przez dr n. med Agnieszkę Matkowską-Kocjan).

Podsumowanie mamypediatry

Przypominam również o tym, że w każdej chwili można zrezygnować ze szczepionek refundowanych na rzecz wysokoskojarzonych (5w1 czy 6w1) i na odwrót również. Jeśli jednak zdecydujemy się na szczepienie konkretnym preparatem 5w1 czy konkretnym 6w1 to warto się go trzymać – zmiana na inny produkt jest dopuszczalna w sytuacji braku dostępu do tego pierwotnie wybranego.

Jeśli decydujemy się na szczepienie PCV 10 (pneumokoki na NFZ) lub PCV 13 (płatna szczepionka) to trzymamy się pierwotnego wyboru – nie stosujemy ich zamiennie. Przypominam też, że skuteczność rzeczywista obu tych preparatów jest podobna.

Źródła:

  • Ogólne wytyczne dotyczące szczepień ochronnych – Zalecenia amerykańskiego Komitetu Doradczego ds. Szczepień Ochronnych (ACIP)
  • CHPL w/w szczepionek
  • medycyna praktyczna – zdjęcie z proponowanym schematem zgodnie z informacją pochodzi ze zbiorów mp.pl,
    schemat opracowany przez dr n. med Agnieszkę Matkowską-Kocjan

7 thoughts on “Szczepienia obowiązkowe + zalecane w pierwszych 2 latach życia dziecka

  1. Bardzo dziękuję za ten artykuł. Dziś byłam z córką na pierwszej wizycie szczepiennej, PCV13, 5w1 i Rotarix. Ciężko to wszystko zaplanować, na pewno będę wracać do tego artykułu!

  2. Bardzo dziękuje za ten artykuł i za całego bloga 🙂 Obecnie mieszkamy w UK i szczepionkę na men B stosują tu w schemacie 2+1 (szczepienie rozpoczynają w 8 tyg ) my akurat zaszczepiliśmy tym schematem w 10 tyg , ponieważ mieliśmy opóźnienie. Czy korzystanie ze schematu 2+1 przed ukończeniem 3 msca ma jakikolwiek wpływ na działanie szczepionki ? Pozdrawiam serdecznie

  3. Szanowna Pani, mam pytanie odnośnie szczepienia. Moj syn urodził się 3.07. i dziś miał być szczepiony 6w1 tylko lekarz się rozchorował i nie będzie. Może być dopiero 2.09. Czy to nie za późno? Pozdrawiam Anna

    1. generalnie im bardziej trzymamy się terminu tym lepiej, ale jeśli jest taka sytuacja to nie za dużo można na nią poradzić. Chociaż teoretycznie przychodnia powinna zapewnić zastępstwo.

  4. Mam pytanie- córeczka wczoraj (9 tydzień) miała szczepienie-hexa, prevenar, bexsero, rotarix. Czy mogę zaszczepić się szczepionką MMR(mała będzie miała wtedy 10 tygodni), jeżeli karmię piersią, czy lepiej, żebym zrobiła to w późniejszym okresie czasu?
    Dziękuję za odpowiedź, pozdrawiam.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *