infekcje

Angina paciorkowcowa

Pierwsza angina w życiu u mojej najstarszej córki. Zaczęło się po prostu gorszym samopoczuciem i słabszym apetytem. Nic poza tym. W godzinach nocnych – gorączka 38,5’C. Rano ją badałam – gardło lekko zaczerwienione migdałki powiększone, ale bez tragedii. Gorączka 39’C, ból gardła. Bez kataru, bez kaszlu. Po kilku godzinach ponownie ją zbadałam. Gardło mocniej zaczerwienione, powiększone węzły chłonne, czyżby zaczęły się pojawiać jakieś naloty? Sięgnęłam po szybki test na paciorkowca. Tadam. Diagnoza gotowa – niecałe 24 godziny od początku objawów. Angina paciorkowcowa. Antybiotyk. Na 10 dni. Dlaczego?

Zacznę od podstaw.

Czy to częsta choroba?

Szacunkowe dane mówią o ponad 600 mln przypadków rocznie na całym świecie

Angina paciorkowcowa

Choroba wywołana przez paciorkowcowa Streptococcus pyogenes. Choroba bakteryjna (to ważne). Choroba występuje najczęściej zimą i wczesną wiosną.

Objawy

  • Nagłe pojawienie się dolegliwości (!) – nagły początek jest dość charakterystyczny. Nie jest tak, że od kilku dni są objaw przepowiadające, nie ma kataru który się ciągnie od jakiegoś czasu. Zwykle w ciągu jednej doby pojawiają się objawy i stają się w tym czasie coraz bardziej nasilone.
  • Silny ból gardła i trudności w połykaniu (100% chorych!).
  • Gorączka >38ºC (u 68% chorych).
  • Zaczerwienienie i obrzęk migdałków podniebiennych z nalotami włóknikowymi w kryptach (u 98% chorych).
  • Powiększenie i tkliwość węzłów chłonnych podżuchwowych.
  • Nudności, wymioty i ból brzucha – również mogą występować u dziecka anginą.
  • Zwykle występuje u dzieci w wieku 3–14 lat.
  • I na koniec dość ważne: brak typowych wirusowych objawów, czyli kataru, kaszlu, chrypki, biegunki, zapalenia spojówek oraz zmian w obrębie błon śluzowych jamy ustnej (porównaj z poprzednim wpisem o wirusowych zapaleniach gardła i migdałków – klik).

źródło: https://www.healthline.com

źródło: https://www.healthline.com

Jeśli dodatkowo pojawi się „płonąca” wysypka to mówimy o szkarlatynie (płonicy).

Czasami się dziwicie – „a niby skąd taki lekarz ma wiedzieć czy choroba jest wirusowa czy bakteryjna? Przecież trzeba zrobić CRP!”. Otóż nie trzeba! Mamy swoje sposoby 😉 Mamy fajne skale punktowe, które opierają się na występujących objawach i na wywiadzie. Pomaga to nam podjąć decyzję co do tego jakiego włączyć leczenie.

Żeby upewnić się w swoich podejrzeniach wykonujemy wymaz z gardła – albo na posiew albo na szybki test w kierunku paciorkowca. W obu przypadkach samo pobranie materiału trwa 2-3 sekundy. Wynik uzyskujemy albo po kilku dniach (posiew) albo po kilku minutach (szybki test).

Jak to się przenosi?

Do zarażenia dochodzi drogą kropelkową lub przez kontakt z wydzielinami chorej osoby. Może również dojść do aktywacji zakażenia u nosiciela. Po tym „spotkaniu” z bakterią, objawy pojawiają się w ciągu 12 godzin – do 4 dni maksymalnie. Ale po podaniu anytybiotyku – w ciągu 24 godzin dziecko przestaje zarażać. Bez antybiotyku trwa to zdecydowanie dłużej nawet tydzień po ustąpieniu objawów.

Leczenie

Antybiotyk. Skoro chorobę wywołuje bakteria to konieczne jest odpowiednie leczenie. Zmniejszy ono ryzyko powikłań, usunie bakterie i poprawi stan chorego. Paciorkowce grupy A (czyli min S. pyogenes) to fajne bakterie bo w 100% wrażliwe są na penicylinę. Po jej podaniu objawy dość szybko ustępują. Jak wspomniałam chory po 24 godzinach od podania leku przestaje zarażać. Antybiotyk powinno się podawać oczywiście w dawce przeliczonej na kilogramy masy ciała i przez 10 dni. Jego plusy są takie, że ma dość wąskie działanie, nie daje dużo powikłań i jest tani.

A jeśli antybiotyku nie podamy?

Choroba ma charakter samoograniczający się, trwa 5–7 dni. Więc objawy ustąpią same po tym czasie. Ale – po pierwsze może dojść do powikłań, a po drugie chory dłużej czuje się źle i dłużej zaraża otoczenie.

Nawrót anginy paciorkowcowej występuje u ok. 20–30% dzieci w okresie 3 miesięcy. Te nawroty wynikają często z nieprawidłowego stosowania antybiotyku (za krótko!, za mała dawka! lub zapominalstwo! i podawanie w nieodpowiednich godzinach – jeśli podajemy 2x/dobę to zawsze o tej samej godzinie np 8 i 20).

Powikłania anginy paciorkowcowej:

Może dojść do nacieku lub ropnia okołomigdałkowego (rzadziej ropień przestrzeni przygardłowej lub zagardłowej).

Poza tym boimy się – posocznicy, gorączki reumatycznej (2-4 tygodnie po przebytej anginie), ostrego kłębuszkowego zapalenia nerek (13 tygodnie po przebytej anginie), zapalenia wsierdzia.

W przypadku leczonej anginy – te powikłania to na szczęście rzadkość.

Czy można wyjść na dwór?

Jeśli dziecko nie gorączkuje, dobrze się czuje, a na pogodzie nie ma huraganu/orkanu czy mrozu -20’C to może wyjść na dwór 🙂 Branie antybiotyku nie jest do tego przeciwwskazaniem 🙂 W ostrym okresie choroby kiedy Twoje dziecko ma gorączkę i źle się czuje to niech odpoczywa w domu. W trakcie leczenia – może pobiegać na podwórku 🙂

O wirusowych zapaleniach gardła poczytasz tutaj: klik.

 

2 thoughts on “Angina paciorkowcowa

  1. Swietny tekst! W ogole dla poczatkujacej mamy 3miesiecznej córy;) jestem tu od niedawna… moglam przeoczyc, ale czy moglaby Pani poswiecic jeden wpis o wzmozonym napieciu miesniowym? Mysle, ze jest bardzo wazny dla debiutujacych mam. Tak wiele rzeczy moze nas zaniepokoic u malucha, ale warto, by ktos fachowym slowem wspomnial, na co zwrocic uwage.

    1. dziękuję za miłe słowa. O napieciu jeszcze nie pisałam, dodam do mojej długiej listy rzeczy do zrobienia 😉 pozdrawiam ciepło 🙂

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *