dla mamy noworodka, infekcje

opryszczka wargowa u dziecka

Bardzo często pytacie mnie o opryszczkę u dziecka. Albo o swoją opryszczkę i ryzyko zakażenia niemowlaka/noworodka. Pytacie również czy można karmić piersią, kiedy mama ma opryszczkę. Śpieszę z odpowiedziami.

Opryszczka – skąd się bierze?

Wywoływana jest przez dość popularne wirusy Herpes, a konkretnie Herpes simplex (HSV). Występują jego dwie odmiany HSV-1 i HSV-2. Ten pierwszy wirus opryszczki zwykłej powoduje zmiany zlokalizowane przede wszystkim na czerwieni wargowej, rzadziej w obrębie spojówek oka. Drugi typ wirusa wywołuje natomiast zmiany w obrębie narządów płciowych.

Czy to jest groźne?

Przede wszystkim groźne jest zakażenie noworodka w trakcie porodu. Chodzi przede wszystkim o sytuacje kiedy mama dziecka ma opryszczkę okolicy narządów płciowych (jest to również dla niej samej niebezpieczne) i przekazuje ją dziecku przechodzącemu przez kanał rodny (zakażenie jeszcze wewnątrz macicy jest rzadsze). Dlaczego jest to niebezpieczne? U takiego noworodka dojść może do zapalenia mózgu, zmian w wielu narządach (nie tylko w obrębie skóry), drgawek, zaburzeń oddychania i w konsekwencji do zgonu. Problemy mogą pojawić się w kilka godzin po porodzie ale i po kilku tygodniach.

noworodek zakażony wirusem opryszczki w trakcie porodu – Public Health Image Library (PHIL)

Musicie zdawać sobie sprawę z tego jak ważne są regularne wizyty u ginekologa, jak ważne jest konsultowanie ewentualnych objawów (ale są również zakażenia bezobjawowe). Opryszczka narządów płciowych jest przenoszona drogą kontaktów seksualnych dlatego dotyczy przede wszystkim osób dorosłych, ale nie jest to wcale rzadka sprawa. Kiedy pisałam o zabiegu Credego i rzeżączce to załamał mnie poziom wiedzy niektórych dorosłych osób. Pokutuje mit, że choroby przenoszone drogą płciową to problem tylko prostytutek, kobiet rozwiązłych i homoseksualnych mężczyzn. Po prostu średniowiecze… Zdziwilibyście się ile jest przypadków chorób przenoszonych drogą płciową.

Dane statystyczne ze Stanów Zjednoczonych mówią o opryszczce narządów płciowych występującej u 1 na 5 osób (!). Zarażonych jest nią 8% ciężarnych we Włoszech i 22% ciężarnych w USA.

Opryszczka wargowa

Zdecydowanie jednak częstszą i bardziej rozpowszechnioną opryszczką jest ta, wywoływana przez wirusa HSV-1, czyli opryszczka lokalizująca się przede wszystkim na skórze czerwieni wargowej, rzadziej na śluzówkach jamy ustnej czy w obrębie oka.

Jak się przenosi?

Drogą kontaktu bezpośredniego. Całuski, buziaczki i dotykanie zmian skórnych. Lub drogą kropelkową (mówienie do kogoś z bliskiej odległości). Dlatego TAK, jest możliwe, że Ty, jako mama zarazisz swoje dziecko opryszczką.

Co możesz zrobić? Zaraz kiedy zauważysz u siebie zmiany opryszczkowe to powinnaś unikać kontaktu tych zmian z dzieckiem i często myć ręce (aby za ich pośrednictwem nie przenieść wirusa na dziecko).

 

Czy można karmić piersią?

Zgodnie z zaleceniami Amerykańskiej Akademii Pediatrii mama karmiąca, która ma opryszczkę w obrębie czerwieni wargowej czy oka może karmić dziecko piersią przy zachowaniu wyżej wymienionych zasad higieny. JEDYNIE opryszczka w obrębie brodawki sutkowej jest przeciwwskazaniem do karmienia tą konkretną piersią (mama może karmić drugą).

Jak ten wirus to robi?

Dochodzi do zakażenia. Jeden raz w życiu. Wirus włazi sobie do organizmu człowieka (zwykle dziecka, bo do zakażenia najczęściej dochodzi w dzieciństwie) przez błonę śluzową czy uszkodzoną skórę. Dochodzi do pojawienia się opryszczki, która po pewnym czasie znika. Ale wirus NIE znika. Otóż to. Wirus idzie sobie nerwami do kryjówki i spokojnie sobie tam czeka. Na co czeka spytacie? Na stres, na osłabienie organizmu, na miesiączkę, wyziębienie, infekcję czy niedożywienie i ponownie się uaktywnia. Więc jeśli któraś z Was ma tendencję to może mieć opryszczkę przy każdej miesiączce.

Jakie są objawy?

Zwykle pojawiają się objawy zwiastunowe. Swędzenie, mrowienie czy niewielki ból, a po nich na skórze czy błonie śluzowej pojawiają się drobne, bolesne pęcherzyki. Dochodzi do ich pęknięcia i mogą powstawać tak zwane nadżerki (bolesne). Zwykle po 10-12 dniach dochodzi do samoistnego zagojenia się zmian (przy pierwszym zakażeniu może trwać to trochę dłużej).

U małych dzieci częstym objawem pierwszej w życiu opryszczki jest opryszczkowe zakażenie jamy ustnej. Jak możecie się domyśleć przebieg jest gorszy niż takie zmiany zlokalizowane na samej wardze. Dziecko gorączkuje, jest osłabione, odmawia jedzenia i picia (w jamie ustnej znajdują się pęcherzyki, które również pękają, tworzą owrzodzenia i to wszystko jest po prostu bolesne). Taki stan może trwać nawet 2 tygodnie (w tym czasie wirus wydzielany jest do śliny – niekiedy dłużej). Może również dojść do powiększenia węzłów chłonnych!

to jest akurat zmiana w jamie ustnej u dorosłego – u dzieci jest tego zwykle więcej (wyobraźcie sobie jakie to bolesne!) i dziąsła są mocno czerwone – Public Health Image Library (PHIL)

Rzadziej u dzieci może pojawić się egzema opryszczkowa, czyli zmiany na skórze – dotyczy to głównie dzieci z atopowym zapaleniem skóry (dochodzi do nadkażenia zmian wirusem). Przebieg również może być ciężki, z gorączką i duża ilością zmian na skórze.

opryszczka skórna u 7-letniego dziecka – Public Health Image Library (PHIL)

Jeżeli zauważysz zmiany opryszczkowe w obrębie narządu wzroku – natychmiast udaj się do lekarza. Tutaj opryszczka może narobić niemałe szkody (może dojść nawet do całkowitej utraty wzroku, jeśli to zaniedbamy).

zmiany opryszczkowe u dziecka w obrębie narządu wzroku – Public Health Image Library (PHIL)

 

Co robić?

Jak uniknąć zarażenia dziecka jeśli samemu ma się opryszczkę to właściwie już wspomniałam. Pamiętajcie o tych zaleceniach higienicznych i o ograniczonym kontakcie ze zmianami opryszczkowymi. Jeśli w odwiedziny do Waszego małego niemowlaka przychodzą osoby z opryszczką to oczywiście musicie mieć świadomość możliwości zarażenia dziecka. Mam nadzieję, że dorosły człowiek z opryszczką ma na tyle dużą wyobraźnię, że po prostu przełoży wizytę.

Mam też nadzieję, że nie muszę przypominać, że nie oblizujemy smoczków i sztućców dziecka (nie tylko w czasie opryszczki). Pamiętajcie, że od kontaktu z wirusem do wystąpienia u dziecka objawów mija zwykle tydzień (rzadziej dłuższy okres czasu), a możliwość zakażenia jest największa w przypadku pęcherzyków wypełnionych płynem (później nadal może dojść do zarażenia, bo wirus nadal jest wydalany – ale ryzyko jest już mniejsze).

Jeśli Wasze starsze dziecko ma opryszczkę wargową to zwykle wystarczy miejscowe stosowanie leku o działaniu przeciwwirusowym.

Może się okazać konieczne zastosowanie leku przeciwwirusowego (acyklowir) doustnie (w ciężkim przebiegu nawet dożylnie), ale nie spowoduje to usunięcia wirusa z organizmu. Nie zmniejsza to również ryzyka zakażenia osób z otoczenia, ale łagodzi nieco przebieg infekcji. Acyklowir mogą również stosować kobiety w ciąży (oczywiście leczenie prowadzi ginekolog).

U młodszych dzieci – jeśli zakażenie przebiega pod postacią zapalenia jamy ustnej to sytuacja jest już trudniejsza. Ból jest duży. Jeśli dziecko zupełnie odmawia przyjmowania płynów to mamy problem i nawet może skończyć się hospitalizacją. Oczywiście jest możliwość zastosowania leków przeciwbólowych (w dawkach dostosowanych do wagi dziecka). Jeśli karmisz piersią – przystawiaj dziecko jak najczęściej. Jeśli jesteś już na etapie rozszerzania diety lub dziecko jest starsze to staraj się dawać jak najwięcej płynów do picia (woda, sok jabłkowy) czy gładkich lekko schłodzonych pokarmów – np jogurt naturalny.

Zakażenie wirusem opryszczki u noworodka jest wskazaniem do hospitalizacji – ze względu na duże ryzyko ciężkiego przebiegu, wymaga niezwłocznego leczenia lekiem przeciwwirusowym.

 

22 thoughts on “opryszczka wargowa u dziecka

  1. Dziękuje za ten artykuł. Właśnie tydzień temu w wyniku infekcji pojawiała sie u mnie pierwszy raz od bardzo dawna, zmiana opryszczkowa w okolicy ust (ale nie na samych ustach), bardzo starałam się nie nie zarazić mojej 10-miesięcznej córeczki która karmie piersią, mam nadzieje ze się udało. Jednak lekarka na wizycie powiedziała mi ze podczas karmienia piersią nie mogę stosować miejscowo maści z acyklowirem ani plasterków i zastanawiam się czy to prawda.

  2. Dzien dobry,

    Moj Synek przeszedl zakazenie wirusem opryszczki majac 1,5 roku. Zaczelo sie wysoka goraczka, odmowa jedzenia i picia, placzem strasznym, plis czego nie zauwazylam w powyzszym bardzo nieprzyjemnym, gnilnym zapachem z buzi. Prowadzaca Pani Doktor (wspaniala lekarka!!!) przez telefon zdiagnozowala chorobe. Zalecila podawanie Heviranu co 4h w odpowiednich dawkach. Pomoglo. Ale to przezylismy wtedy wiemy tylko my. Bol i cierpienie dziecka jest nie do opisania. Niby niewinne krosteczki ale daly czadu…. a samo zakazenie noe wiemy skad bylo gdyz nikt w naszym otoczeniu w tamtym czasie nie chorowal.

    1. Witam. Mój syn miał identyczne objawy i stwierdzono zapalenie jamy ustnej. Dopytywałam kilka razy czy to oby nie opryszczka i usłyszałam, że to zupełnie dwie różne choroby.

  3. ja zawszę stosuję plasterki na opryszczkę, ręce myję dosłownie co chwilę i dodatkowo maseczka na twarz kiedy jestem blisko dziecka. Przed odwiedzinami zawsze pytam czy odwiedzający jest zdrowy i czy nie ma opryszczki.

  4. Mamo pediatro, a co sądzisz o zażywaniu acyklowiru w formie tabletek (Heviran) podczas karmienia piersią 4-mięsięcznego niemowlaka?
    Pozdrawiam serdecznie i bardzo dziękuję za tego bloga!

  5. Witam czy opryszczka wargowa jest tak niebezpieczna dla 4 miesięcznego dziecka jak dla miesiecznego po ilu dnia h pojawiają się pierwsze objawy u nas minęło 6 dni i jest wszystko ok pytam bo w czwartek mamy szczepienie hexa i nie wiem czy mamy odwołać czy nie pozdrawiam

  6. Dwa tygodnie temu synek 3 l. mial opryszczke w buzi:( zaczęło sie od gorączki… koszmar! ból i płacz przez tydzień… nie chciał jeść. Dobrze że pił… przeszło i myślałam że spokój ale sie pomyliłam. Na brzuchu 9 miesięcznej córeczki pojawiła sie krostka jak po ugryzieniu z płynem w środku… nastepnego dnia juz kilka wiecej. Myślałam że uczulenie ale diagnoza lekarza – opryszczka. Dostała maść do smarowania i syrop Zovirax. Lekarz powiedział : ważne, że nie w buzi… więc już wiem że dzieci tego wirusa mają. Jak może sie uaktywnić ten wirus nastepnym razem? w tym samym miejscu czy nie ma reguły? i czy skoro córeczka dostała leki to czy jest jeszcze szansa że może być opryszczka teraz w buzi?

  7. Droga Mamo, od 3dni mam opryszczke na wardze na ustach smaruje hascovirem , a od wczoraj mam na 1 piersi na brodawce coś jakby opryszczke, swędzialo, rozdrapalam to przypadkowo, Sączy się z tego płyn, psikam octeniseptem i pudruje dermatolem. Dodam że karmie 2,5 miesięczne dziecko. Jak powstrzymać ta zmianę na brodawce? Do jakiego lekarza się udać? Czy mogę karmic z tej chorej piersi?

    1. Nie wolno karmić z piersi objętej zmianami. Można natomiast karmić druga piersią przy zachowaniu ostrożności tj. Częste mycie rąk, ochrona przed kontaktem dziecka z chorobowo zmienionymi miejscami.
      Należy udać się do swojego lekarza rodzinnego.

  8. Witam, czy bedac nosicielem wirusa powodujacego opryszczke narzadow płciowych mozna poprzez calusy czy przewijanie niemowlaka go zarazic? Wyczytalam ze rowniez w stanie uspienia wirusem się zaraża i teraz to boje sie córki i dotknac jak mam ja przewinac lub zastanawiam sie czy calus to dobry pomysł. Ja bardzo zle przechodzilam uaktywnienie wirusa (2 razy w życiu i sni mi sie to po nocach). Bardzo bym nie chciała by przez moja lekkomyslnosc musiala cierpiec. Wyczytalam tez gdzies ze jesli ktos jest zarazony wirusem opryszczki wargowej to na te okolic intymnych jest juz odporny. Czy to prawda? Czy jest jakis sposob/lek by opryszczka narzadow plciowych przestala sie uaktywniac? Wdzieczna bede za wszelką odpowiedź. Pozdrawiam.

  9. Dzień dobry, czy orientuje się Pani może jak długo wirus opryszczki może przeżyć poza organizmem, np. na skórze, ubraniach, szklance czy na umywalce?

    1. Wirus szybko ginie w temperaturze pokojowej oraz po wyschnięciu. Ale można się zarazić korzystając z tych samych sztućców lub ręcznika bezpośrednio po sobie.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *